Volksuniversiteit Den Haag

Bestellijst

Geen bestellingen
Cursuscode: 18-2132

Lezingenserie - Het Friese Oera-Lindaboek en het nationalisme in Nederland

Lezingenserie - Het Friese Oera-Lindaboek en het nationalisme in Nederland
Cursuscode: 18-2132

In 1862 dook in Den Helder een mysterieus en intrigerend boek op, vervat in half-vergaan perkament. Het Oera Linda-boek, geschreven in rune-tekens afgeleid van de wastika of het zonnerad. Het was net vertaald door een anoniem groepje experts. Het bleek een "oerbijbel" te zijn over de lotsbestemming en de heilsgeschiedenis van het Friese Ras. Dat Ras, zo bleek uit de vertaling, was voorbestemd tot de wereldheerschappij. Het zou Atlantis, het teniet gegane oercontinent, doen verrijzen, bevolken en tot wereldheerschappij brengen. Het Oera Linda-boek zou daarbij een veilige reisgids zijn. In het midden van de twintigste eeuw zou dit gebeuren. Het boek gaf mystieke richtlijnen aan het Germaanse Rassenmassief om dat te borgen.

Het boek sloeg in als een bom in het gezapige Nederland, dat sluimerde als een derderangsmogendheid. Het droomde nog wel van de Gouden Eeuw, maar als mogendheid stelde het niet veel meer voor. Het had nog grote koloniale gebieden. Maar dat had het alleen omdat Engeland het goed vond. En hier was nu ineens een overtuigend historisch document dat het voorbestemde tot een grootse toekomst via een gigantische vloot, zoals in de dagen van Tromp, De Ruyter en Piet Hein. 

Het boek sprak vervoerd over de superioriteit van de Friezen als aanvoerders van het grote Teutoonse Volk, waarin iedereen het Duitse Keizerrijk meende te herkennen dat in 1870 waarachtig ook nog eens tot stand kwam ook na de Frans-Duitse oorlog. De Duitsers, op jacht naar "Weltmacht", koesterden het Oera Linda-boek en zetten academische studieclubs op. Want rassentheorieën  waren destijds geweldig in de mode in bruisend Duitsland. Keizerlijk Duitsland dat grootste perspectieven zag als overwinnaar van zieltogend Frankrijk. Het Oera Linda-boek sloot naadloos aan bij het politieke Darwinisme van die dagen, dat het blanke ras ook de wereldheerschappij scheen te beloven. En die Friezen, die leefden oorspronkelijk toch in Teutonen-land, het keizerlijke Duitsland? Zo wies de interesse in het Oera Lindaboek met de dag. Wilhelm II, de Duitse Keizer, citeerde eruit op zijn bezoek aan Nederland. Nederland zou daarom ingelijfd moeten worden bij zijn rijk, maar eerst zou hij nog even een oorlog voeren om dat te bereiken. De Eerste Wereldoorlog. Die werd verloren door Duitsland. Maar de Oera Linda-idee bleef springlevend.

De mislukte kippenboer Heinrich Himmler had het op zijn nachtkastje liggen. Later, gestegen tot Reichsführer-SS, promootte hij het boek als grondwet voor alle Germanen. Hij stichtte academische studieclubs rond het Oera-thema en richtte sibbekundige faculteiten op. Grote faam verwierf de charlatan Hermann Wirth, een Nederlander, die een extra-ordinariaat verwierf in de Oeralogie. Want een universitair specialisme werd dat ook nog eens. Himmler vond daarom dat de Nederlanders gedurende de nieuwe veroveringsoorlog een voorkeursbehandeling moesten hebben als stamhouders aller Germanen. Hitler was altijd al op zoek naar dit soort mythen. Nadat Nederland bezet was door de Duitsers, vonden de Nederlanders doorgaans hun privileges onder het bezettingsregime niet onaangenaam. Zij bleven een burgerlijk bestuur houden en werden aanvankelijk als oer-Duitsers in de watten gelegd. De Oeralogie bleek een overlevingspanacee tijdens de Tweede Wereldoorlog voor hen die de stem der geschiedenis meenden te verstaan. Een Joodse professor aan de Gemeentelijke Universiteit van Amsterdam ontwikkelde een schedelkunde, waarmee hij aantoonde dat sommige Joden ook door bloedvermenging in de Oera-status moesten kunnen delen en dus gevrijwaard waren voor de gevolgen van de holocaust die inzette in 1942.

Het Oera Linda-boek is een humoristische mystificatie geweest, opgezet door de melancholieke Piet Paaltjens. Paaltjens, het pseudoniem van Francois Haverschmidt. Die in het Friese Foudgum zich te pletter zat te vervelen. Als dominee. Zijn gelovigen waren geborneerd, humorloos en alleen belangstellend in de staat van hun rundveestapel. Omdat Piet niet veel zag in de Christelijke Heilsgeschiedenis, ontwikkelde hij er zelf een. Het heil van het Oera Linda-boek. In 1862 werd Piet dominee in Den Helder. Daar vond hij academisch gevormde gelijk gestemden, die de farce doorontwikkelden. Het uiteindelijke boek, dat een publicitaire hype werd. Het zat goed in elkaar. Maar het leidde tot de meest ongedachte wereldpolitieke perspectieven, die tot vandaag de dag serieus genomen worden.

Deze geschiedenis is het hoofdthema van een cursus, te geven door Prof. mr. dr. G.A.M.Strijards in het eerste semester van het studiejaar 2019. Zij omvat twaalf colleges in de maanden februari, maart en april 2019. 

Een introducerend spraakmakend filmpje, waarin de docent u wegwijs maakt, vindt u HIER

Voor een rooster van de college-indelingen naar onderwerp, personages, methodologie en tijd klik HIER.

Maandag 11 februari 2019
12 lessen van 2 uur aanvangstijd 20:00 (klik hier voor de lijst met data en tijden per bijeenkomst)
Prijs: € 215,00
Dhr. prof mr dr G.A.M. (Gerard) Strijards
20:00 - 22:00
Locatie: Zandvliet Lyceum (klik hier voor de adres gegevens)
Inschrijving geopend >
prof mr dr G.A.M. (Gerard) Strijards
prof mr dr G.A.M. (Gerard) Strijards
Gerard Strijards nam deel aan de conferenties van de Verenigde Naties over de codificaties van het humanitaire recht, het oorlogsstrafrecht, de onderhandelingen over de oprichting van internationale straftribunalen in Den Haag en doceert internationaal institutioneel recht, internationaal strafrecht en volkerenstrafrecht. Tevens heeft hij ruime rechterlijke ervaring op deze terreinen.