Volksuniversiteit Den Haag

Bestellijst

Geen bestellingen
Cursuscode: 19-2128

Lezingenserie - In naam van God van Karen Armstrong

Lezingenserie - In naam van God van Karen Armstrong
Cursuscode: 19-2128

Lezingenserie over de relatie tussen religie, compassie en geweld

Inleiding
Religies en hun volgelingen zijn altijd gewelddadig- zo luidt een populaire atheïstische claim. Karen Armstrong, prominent deskundige op het gebied van wereldreligies, laat echter zien dat de ware redenen voor oorlog en geweld in onze historie weinig met religie van doen hadden maar veel sociaal, economisch of politiek van aard waren. In een reis van de prehistorie tot het heden maakt Armstrong duidelijk dat er naast de kruisvaarder die in de middeleeuwse dood en verderf zaaide en de hedendaagse jihadist, ook altijd een Jezus of een Boeddha is geweest pleitend voor een rechtvaardige en vredige samenleving. Steeds wanneer de religie onderdeel werd van het heersende machtssysteem ontstond er een tegenbeweging van zogenaamde "afzweerders", zoals profeten, wijzen en mystici die vreedzame manieren zochten om het geweld in de mens en de samenleving te beteugelen.

Tijdens de drie bijeenkomsten is ruimte ingebouwd voor interactie en uitwisseling.

1.  In de begintijd
Na een korte inleiding start de reis in de prehistorie, waar na de jager de landbouw werd ontdekt en de herder, de boer en de krijger hun intrede deden. We onderzoeken hoe religie een rol speelde in de oude beschavingen van Mesopotamië en Assyrië. Zarathustra verschijnt op het wereldtoneel. We gaan dieper in op het edele pad van India dat een spirituele wijsheid ontwikkelde die Siddharta Gautama voortbracht en de wereld het Boeddhisme schonk. We ontdekken in China hoe krijgers en edelmannen het rijk vormgaven en hoe wijzen de mythen van de grote keizers voortbrachten. Confucius werd van grote invloed op de filosofie en wereldbeschouwing van de Chinezen. Ook besteden we aandacht aan het dilemma van de joden die wilden kiezen voor de egalitaire vrijheid en gelijkheid van het egalitaire herdersleven maar door de realiteit werden gedwongen tot andere keuzes.

2. De vrede bewaren
We starten deze tweede sessie met de verschijning van Jezus, die leefde in een tijd van brute onderdrukking en een bedreiging werd voor de bestaande orde. We kijken naar het ontstaan van het Christendom als staatsgodsdienst en de tragedie van het Byzantijnse rijk. De opkomst van de Islam was een reactie op het onrechtvaardige systeem van de machthebbers, maar naarmate de Islam groeide en meer gebieden veroverde ontwikkelde zich naast de innerlijke devotie ook een krijgerscultuur en vergaarde de kalief steeds meer macht. De kloosters zochten een oplossing voor het toenemende geweld van de ridders en startten een beweging van godsvrede. De kruistochten hebben een enorme impact gehad op de geschiedenis van Europa en de relatie met de volkeren in het Midden-Oosten beïnvloed. Op het geweld van de kruistochten ontstond binnen Europa ook een tegenbeweging.

3. De moderniteit
De Europeanen ontdekten de (voor hen) nieuwe wereld en zo nam de eeuwenlange periode van kolonisatie van grote delen van de wereld en de hegemonie van het westen zijn aanvang. We leren hoe de religie een rol speelde en een legitimiteit leverde voor het handelen. Binnen Europa werd de inquisitie ingevoerd tegen de zogenaamde afvalligen. Na het ontstaan van de reformatie en de daaropvolgende godsdienstoorlogen zag men een uitweg voor het geweld in het secularisme en de scheiding van kerk en staat. Na de opkomst van het secularisme en de natiestaat met daarbinnen onderdrukte minderheden zien we dat de religie een tegenbeweging creëert die teruggrijpt naar de fundamenten van een religieuze stroming onder andere in de Verenigde staten, India en binnen de Islamitische wereld. Opstand tegen de westerse overheersing speelt daarbij altijd een rol. In India werd Mahatma Gandhi de geweldloze leider van de onafhankelijkheidstrijd waarbij hij zich baseerde op de bergrede van Jezus en de wijsheid van Tolstoi. We bespreken het ontstaan van de Taliban en Al Qaida en de opkomst van Khomeini en onderzoeken de wortels van het begin van terreur en jihad.

Woensdag 11 maart 2020
3 lezingen van 2 uur aanvangstijd 14:00 (klik hier voor de lijst met data en tijden per bijeenkomst)
Prijs: € 58,00
Mw. A. (Anja) Schaafsma
14:00 - 16:00
Locatie: Klokhuis (klik hier voor de adresgegevens)
A. (Anja) Schaafsma
A. (Anja) Schaafsma
Mijn naam is Anja Schaafsma. Vijfenveertig jaar was ik werkzaam in het onderwijs waar ik me met veel plezier bezighield met lesgeven, trainen, adviseren en begeleiden van docenten en managers. Nederlands als tweede taal en taalbeleid waren mijn werkgebieden. Daarnaast verzorg ik sinds jaren gespreksbijeenkomsten en lezingen op het gebied van spiritualiteit en zingeving. Zo heeft bijvoorbeeld Gnostiek mijn grote belangstelling naast boeken van Karen Armstrong over de wereldgodsdiensten. Ook besteed ik heel graag aandacht aan Annine van der Meer, historicus, theoloog en gerenommeerd deskundige op het gebied van de verborgen rol van het vrouwelijke in de geschiedenis.